Monthly Report of Association for  the Defense of Azerbaijani Political Prisoners in Iran – June 2009

The systematic violation of Azerbaijani rights in Iran continued in June 2009. Many civil rights activists were arbitrarily detained and tortured as well as barred from consulting their lawyers or seeing their families.

New detentions of Azerbaijani activists

Sima Didar, an Azerbaijani journalist and the former editor-in-chief of theYashmaq student journal in Tehran University, was arrested on Jun 18, 2009 when visiting her husband Alireza Farshi in Tabriz Prison. She was informed by Tabriz security and court authorities over the phone that she and her lawyer were granted permission to visit Farshi in prison. Upon arrival in Tabriz prison, Didar was arrested by Tabriz Intelligence Service officers.

According to her lawyer, Abbas Jamali, Didar was arrested for “promoting propaganda for her ethnicity, participating in the May 22 rally in Tabriz.”     

Alireza Farshi, a University professor and the spouse of Sima Didar, was arrested on May 22, 2009 in a rally in El Golu Park in Tabriz by Tabriz Intelligence officers. He was captured while chanting slogans demanding Azerbaijanis language rights. Didar, who was an eyewitness that day, wrote a report describing the events in her weblog. She later participated in a gathering protesting the detentions of Farshi and other Azerbaijani political prisoners.   

Ali Bikas, a Ph.D. student in History and Azerbaijani cultural rights activists, was arrested on Jun 15, 2009 by Ministry of Intelligence (MOIS or Ettelaat) officers in Tehran. Bikas’s friend has claimed that he called to inform him that he is being held in Section 209 of Tehran’s Evin Prison, which is governed by the Ministry of Intelligence.

Ali Bikas is not allowed access a lawyer or visits from his family. His relatives are afraid that the authorities will connect his case to the unrest in Tehran after Iran presidential election and therefore he may be tortured or treated badly.

Bikas is a member of “Islamic Iran Azerbaijanis Association” and was an active member of Mir Hossein Mousavi’s recent election campaign. He withdrew from his position after an internet video was released in which former Iranian President Khatami, who was a supporter of the Mousavi campaign, was seen telling racist jocks against Azerbaijanis.  Bikas wrote articles and participated in protests against the racist insults.

Behnam Sheykhi and Mahmud Ojagli, two Azerbaijani civil rights activists, were arrested in Tehran’s Eslamshahr region on Jun 9, 2009 by Ministry of Intelligence officers. They are currently held in Section 209 of Evin Prison. They were arrested for painting Azerbaijani language rights slogans on building walls. Security forces searched Sheykhi’s home and shop on June 13, and found his painting tools and the stencil that he used to write the slogans. Security officials have also taken some of his books and personal property items.

Sheykhi was summoned by phone to the Tehran Intelligence office, but he refused and demanded that a warrant be presented to him. The intelligence officers then stormed his shop and after physically assaulting him and his brother, arrested him without any warrant. Ojagli was arrested as he was recording the event on his video camera. According to Sheykhi’s family, court authorities have informed them that Sheykhi is being held in Section 209 of Evin Prison.

Novelist and Azerbaijani cultural rights activists Ilgar Moazenzade was arrested on June 15, 2009 in Meshghinshahr (also known as Khiyav) by Ministry of Intelligence officers. Prior to his arrest, security forces had searched his home on both May 31 and June 8 and threatened his family. He is now being held in Ardebil Prison.

Ali Feyzi, another Azerbaijani activist from Meshghinshahr, was arrested on Jun 9, 2009 by Ministry of Intelligence officers and released on bail after 23 days of detention. Both Moazenzade and Feyzi were arrested after distributing articles about Azerbaijani language rights and condemning any insult against Azerbaijani identity throughout the town. They are barred from access to a lawyer or visits from their families. 

Azerbaijani activists Majid Pajuhfam, Mustafa Golizade and Yaser Mikaili were arrested during a rally supporting presidential candidate Mir-Hossein Mousavi on June 10, 2009 in Maraghe after chanting slogans in Azerbaijani Turkish demanding ethnic rights. They were detained for one day and interrogated using force. They were released on bail.

On Jun 15, 2009, a demonstration took place in Tabriz protesting the result of the latest presidential election, which protesters claimed were rigged. The protests were coupled with calls for Azerbaijani ethnic and cultural rights. The protests, although peaceful, were harshly suppressed by police and security forces. According to eyewitness, three people were killed in the crackdown, but no information has been released on their identities. After the protests, security forces entered a dormitory in Tabriz University and arrested Amir Mardani and Amin Jahani along with eight other Azerbaijani student activists. Mardani and Jahani were later released on bail.

Mardani was previously detained for three months in summer 2008. He was then charged with “membership in an illegal group that threatens national security” and was tried and sentenced to three years of imprisonment.

Security forces also arrested other Tabriz political activists after the demonstrations. Sharabiyanlu, Farzadi , Ghaffarzade, Soltani Azar, Panahi, Seyflu, Laya Farzadi, Jaberi, Dadizade, Mehdiyar Behrami, Mansur Ghaffari, Hojjatollah Emiri, Emir Hossein Jahani, Rahim Yavari, Abbas pur Azheri, Yagubzade, Mehdi Khodadadi, Sabeti, Ruhullah Rahimpur and Shamlu were all among the detainees who were released after one week. Musa Saket, the director of the Tabriz branch of Iran Scholars Organization (Advar-e Tahkim) was arrested on Jun 17, 2009. He is still held in intelligence office custody.

According to Tabriz judiciary authorities, between 50 and 60 people have been detained in Tabriz during the unrests. Unofficial sources, however, believe that more than 200 people were detained. Most of the detainees have been released on bail.

The results of Iran’s presidential elections were followed by some demonstrations in Urmia, another predominantly-Azerbaijani city in Iran. Around 3000 people, who were also demanding Azerbaijani linguistic and cultural rights, protested the results of the poll and claimed that the election was rigged. Police attacked the protestors and arrested scores during the rally. According to the eyewitnesses, two people also were killed during the demonstrations. We have no detailed information about the identity of those killed or arrested.

Ahad Rizayi, Jalal Bahrami and Sadeg Rasuli, three political activists from Zanjan were arrested on Jun 20, 2009 by Zanjan intelligence officers. They were released after 10 days in detention to be tried at a later date. Asghar Bazargani, another activist from Zanjan, was detained starting Jun 24 and was released on bail after one week.

Long-term detention of Azerbaijani activists by Iranian Intelligence

Nagi Ahmadi Azar Mogaddam, an Azerbaijani writer, was arrested on April 4, 2004 and was transferred to Tabriz Prison after 75 days of temporary detention by the Ministry of Intelligence. His case still is unclear. 

Ahmadi’s family members had a chance to visit him after he was taken to prison. According to them, he was interrogated for having cultural connections to the Republic of Azerbaijan. Judiciary authorities, however, refuse to discuss the cause for his detention. Ministry of Intelligence security personnel have searched his home twice and have taken some of his books and articles.

Ahmadi is a writer of Azerbaijani literature and history and has also translated several books into Azerbaijani Turkish. He is a member of the “Iranian Writers Association” and additionally is an honored member of the “Azerbaijani Writers Association”.

Azerbaijani Activists Aydin Zakeri, Mansur Seyfi and Fardin Nobakht were arrested on May 31, 2009. They still remain custody their cases are unclear. Judiciary authorities have transferred them to Ardebil Prison after finishing investigations, but they are not allowed to access a lawyer or see their families.

On May 14, 2009, an internet video emerged that showed former Iranian President Mohammed Khatami, gathered among a number of Iran’s reformist politicians, belittling ethnic Azerbaijanis. He can easily be seen making dehumanizing jokes against the Azerbaijani community as others laugh and partake in the insults. Following release of the video, Azerbaijanis in Iran organized peaceful protests in many Azerbaijani cities and universities in a display of Azerbaijani solidarity against racism. Scores of activists were arrested during and after the demonstrations in Tabriz, Urmia, Ardebil, Miyandoab (Ghosachay), and Meshginshahr (Khiyav). The identities of only 35 detainees have been determined. There is no information of their whereabouts. 

Ali Eslami, Asghar Chamani, Bayram Khalegzade, Behzad Sadeghiyan, Mohsen Golestan, Arash Eshgi, Vahid Alizade, Akbar Mohammadi, Gader Hemmati, Sajjad Garebaghli, Mortaza Moradpour, Hekam Moradpour and his wife, Vahid Agajani, Sahar Fathi and Hale Fathi were arrested in the protests at El Golu Park on May 22. Husband and wife, Vahid Agajani and Sahar Fathi along with Sahar’s sister Haleh were released after three days of detention. Hekam Moradpur and his wife were released on bail after one month. The others may still be detained.

On May 23, 2009 during a demonstration in Urmia in defence of Azerbaijani ethnic rights, scores of Azerbaijanis were arrested. Farshid Adli (Urmia University student), Hamed Birang and Mohammadi were among the detainees. Adli was released after two days. ADAPP has no information about the situation of the two other detainees.

Tabriz University students Ali and Mehdi Imani, Babak Meynagi, Jahanbakhsh Bakhtavar, Farid Bagherzade, Armin Shakeran Vahi, Ali Sadegi and Abdullah Sadugi were detained on May 25, 2009 and released on bail on June 2.

Azerbaijani prisoners of conciseness are physically abused in prisons

Azerbaijani political prisoner Ali Abbasi, who is sentenced to five years in jail for “activities against national security” and espionage, was subjected to maltreatment in Ardebil Prison.

Abbasi along with a few other political prisoners have reportedly been transferred to a section in Ardabil Prison which holds ill prisoners, including those carrying HIV virus and various other contagious diseases. Abbasi’s visits and phone calls have been restricted, and his ears show signs of cutting. Abbasi has started a hunger strike since Jun 13, to protest the ill-treatments.

Abbasi was arrested on September 14, 2007 and after 38 days in Ardebil intelligence custody, he was tried. His trial was not made public. Abbasi was sentenced to 11 years in prison, but his sentence was reduced to five years after an appeal. His travel to the Republic of Azerbaijan was the primary reason for his arrest. 


İran'da Azerbaycanlı Siyasi Mahpusları Savunma Birliği'nin (ADAPP) Aylık Raporu- Haziran 2009


İran'daki Azerbaycanlılara yönelik sistematik insan hakları ihlalleri 2009 yılının Haziran ayında da devam etmiş olup kültürel aktivistler geçen aylarda olduğu gibi keyfi gözaltılara, işkence ve kötü muameleye maruz kalmışlardır. Gözaltındaki aktivistlerin avukat tutma ve aileleriyle görüşme hakları tanınmamaktadır. 

Yeni Gözaltılar

Azerbaycanlı  webblog (internet günlüğü) yazarı ve Tahran Üniversitesi'nde yayınlanan öğrenci dergisi Yaşmaq'ın eski sorumlu müdürü  Sima Didar, 18 Haziran Perşembe günü eşi Ali Rıza Ferşi'nin gözaltında tutulduğu Tebriz Hapishanesi'nin 37. koğuşuna ziyareti sırasıdna gözaltına alınmıştır.  

Hapishane yetkilileri 18 Haziran Perşembe günü Ferşi'nin avukatına başvurarak başvurarak eşi ve avukatının Ali Rıza Ferşi'yi Tebriz Hapishanesi'nin İstihbarat Teşkilatı kontrolündeki 37. koğuşunda ziyaret edebileceğini belirtmişlerdir. Ancak avukat ve Sima Didar hapishaneye gittiklerinde memurlar, hakimin yayınladığı çağrı belgesini göstererek Didar'ı gözaltına almışlardır. Avukat Abbas Cemali'nin açıklamalarına göre belgede gözaltı nedenleri "milliyetçilik, Tebriz'de 22 Mayıs'taki protestolara katılmak ve Halkın Mücahidleri kuruluşuna yardım etmek" olarak belirtilmiştir. 

Sima Didar'ın eşi Ali Rıza Ferşi, 22 Mayıs'da Tebriz'de El Gölü (Şah Gölü) parkına düzenlenen geniş katılımlı bir yürüyüşte, Azerbaycanlıların anadilde eğitim hakkıyla ilgili slogan atması nedeniyle İstihbarat Bakanlığı'na bağlı güvenlik güçleri tarafından gözaltına alınmıştı. Olayların görgü tanığı olan Sima Didar, bir gün sonra yazarak internette yayınladığı raporda yürüyüşte çıkan olaylarla ilgili açıklamalar yapmıştı. Didar, ayrıca 10 Haziran günü Tebriz'de yapılan bir protesto gösterisine katılarak, eşinin ve olaylarda gözaltına alınan diğer şahısların serbest bırakılmasını talep etmişti. 

Azerbaycanlı  kültürel aktivist ve tarih bölümü doktora öğrencisi Ali Bikes, 15 Haziran Pazartesi günü Tahran'da İstihbarat Bakanlığı memurları tarafından gözaltına alınarak Evin Hapishanesine götürülmüştür.

Yakınlarının belirttiğine göre O, bir arkadaşıyla görüşmek için Tahran'da kaldığı yatakhaneden çıktığı sırada gözaltına alınmıştır. Dostlarından biri, onun Pazartesi günü kendisine telefonla ulaşarak Evin Hapishanesi'nin İstihbarat Bakanlığı kontrolündeki 209. bölümünde tutulduğunu bildirdiğini açıklamıştır.  Azerbaycanlı aktiviste gözaltına alındığı günden beri avukatıyla ve ailesiyle görüşme hakkı tanınmamakta olup yakınları, kendisine işkence ve kötü muamele edilmesinden ve dosyasının Tahran'daki son olaylarla ilişkilendirilmesinden endişe etmektedirler.

"İslami İran Azerileri Birliği"nin halkla ilişkiler başkanı olan ve Cumhurbaşkanı adayı Mir Hüseyin Musevi'nin Tahran'daki seçim çalışmalarında görev yapan Ali Bikes, internette yayılan ve eski Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi'yi Azerbaycanlılarla ilgili fıkralar anlatırken görüntüleyen videonun yayınlanmasından sonra bu görevlerden istifasını bildirmiş ve yazdığı bir açık mektupta görüntülere yönelik tepkisini açıklamıştı.

Azerbaycanlı  kültürel aktivistler Behnam Şeyhi ve Mahmud Ocaklı, 9 Haziran 2009 tarihinde Tahran-İslamşehr'de İstihbarat Bakanlığı memurları tarafından gözaltına alınarak Evin Hapishanesi'nin 209. bölmesine nakledilmişlerdir.  

Aktivistlerin gözaltına alınma nedenleri, Azerbaycanlıların anadil haklarıyla ilgili İslamşehr mahallelerinin duvarlarına sloganlar yazmaları olarak belirtilmiştir. İstihbarat Bakanlığı memurları 13 Haziran'da Şeyhi'nin evini ve işyerini arayarak, mağazasının kasasında, bazılarının üzerine Azerbaycanlıların kültürel haklarıyla ilgili sloganların yazılı olduğu paralara, kitaplara, kişisel eşyalarına ve duvar yazılarında kullanılan damga ve kalıplara el koymuşlardır.

Şeyhi ailesine yakın kaynakların bildirdiklerine göre, aktivistin durumunu öğrenmek için sürekli gösterilen çabaların ardından Tahran Emniyet Savcılığı Hakimi Fellah'ın muavinleri aktivistin kardeşine, kendisinin Evin Hapishanesi'nin 209. bölümüne götürüldüğü ve dosyasının araştırıldığını söylemişlerdir.

Tahran'daki İstihbarat Bakanlığı memurlarının 9 Haziran'da Behnam Şeyhi'yi telefonla arayarak kendisini sorgulanmaya çağırdıkları, ancak Şeyhi'nin hakimin imza ve mührünün olduğu yazılı bir çağrı olmadan bunu yerine getirmeyeceğini söylediği bildirilmiştir. Şeyhi'nin bu talebinin ardından memurlar onun işyerine giderek kendisini ve kardeşini darp etmiş ve çağrı (celb) belgesini göstermeden kendisini gözaltına almışlardır. Memurlar, olayların görüntülerini kaydettiği gerekçesiyle bir diğer aktivist olan Mahmud Şeyhi'yi de gözaltına almışlardır.

Adı geçen Azerbaycanlı aktivistler hala gözaltında tutuluyor olup aileleriyle görüşme ve avukat tutma hakları tanınmamaktadır. Ailelerinin sürekli başvurularına rağmen yetkililer, görüşme izni vermekten kaçınmaktadırlar. Behnam Şeyhi 13 Kasım 2008 tarihinde Rey şehrindeki Settar Han'ı (İran'da Meşrutiyet Devriminde rol oynayan Azerbaycanlı tarihi kahraman) anma töreninde de gözaltına alınmış ve bir günden sonra kefalet karşılığında serbest bırakılmıştı.

Azerbaycanlı  hikaye yazarı ve kültürel aktivist İlgar Müezzinzade, 15 Haziran günü Meşkinşehr'deki (Hıyav) işyerinde İstihbarat Bakanlığı memurları tarafından gözaltına alınmıştır. Memurlar daha önce 31 Mayıs ve 8 Haziran tarihlerinde Müezzinzade'nin evini aramış ve aile bireylerini tehdit etmişlerdi.

Aynı  şehirdeki Azerbaycanlı kültürel aktivistlerden biri olan Ali Feyzi, 9 Haziran günü İstihbarat Bakanlığı memurları tarafından gözaltına alınmış ve 23 gün gözaltında tutulduktan sonra 2 Temmuz 2009 tarihinde teminat karşılığında serbest bırakılmıştır.

Bu aktivistler, Meşkinşehr'de (Hıyav) Azerbaycanlıların anadil haklarının savunulduğu ve Azerbaycanlı kimliğine yönelik her türlü hakaretin kınandığı bildirilerin dağıtılmasıyla ilgili olarak gözaltına alınmışlardır. İlgar Müezzinzade ve Ali Feyzi, gözaltı süreçleri boyunca avukat tutma ve aileleriyle görüşme haklarından mahrum edilmişlerdir.

Marağa  şehrindeki Azerbaycanlı kültürel aktivistlerden Mecid Peşuhefam, Mustafa Gulizade ve Yaser Mikanili, 10 Haziran günü Azerbaycan Türkçesinin resmi dil statüsüne getirilmesi ve Azerbaycanlıların anadil haklarıyla ilgili sloganlar attuktan sonra gözaltına alınmış ve şehrin İstihbarat Bakanlığı merkezinde bir gün boyunca sorgulanıp darp edildikten sonra mülk senedini teminat göstererek serbest bırakılmışlardır.

15 Haziran günü Tebriz şehrinin Bağ-ı Şimal Stadyumunda bir futbol maçının bitmesinin ardından yaklaşık 3000 kişilik seyirci topluluğu Abresan Meydanı ve şehrin diğer bölgelerinde toplanarak Azerbaycanlıların milli ve kültürel haklarıyla ilgili sloganlar atmış ve İran Cumhurbaşkanlığı seçimlerinin sonuçlarını protesto etmişlerdir. Gösteriye müdahele eden memurlar ve çevik kuvvet ekipleri protestoculara saldırarak onları darp etmiş ve birçoğunu gözaltına almışlardır. Görgü tanıklarının ifadelerine göre polisin cop darbeleri nedeniyle üç protestocu hayatını kaybetmiş, ancak bu şahısların kimlikleri belirlenememiştir.

Gösterilerin ardından emniyet memurları öğrenci yurtlarına ve evlerine girerek Azerbaycanlı öğrenci aktivistler Amir Merdani ve Emin Cihani'yi, diğer sekiz Tebriz Üniversitesi öğrencisiyle birlikte gözaltına almışlardır. İki aktivist, 5000 dolarlık teminat karşılığında serbest bırakılmışlardır. Diğer öğrencilerin de kefalet karşılığında serbest bırakıldıkları bildirilmiştir.

Amir Merdani daha önce 2008 yazında üç ay boyunca gözaltında tutulmuş  ve "milli güvenlik aleyhine faaliyet eden kuruluşlara üyelik" suçlamasıyla üç yıl hapis cezasına çarptırılmıştır.

Gösteriden yaklaşık bir saat önce güvenlik memurları bir çoğu Azerbaycanlı  siyasi aktivistlerden olan Dr. Şerbianlu, Dr. Ferzedi, Dr. Geffarzade, Dr. Sultaani Azer, Dr.Penahi, Dr. Seyflu, Leyla Ferzedi, Mühendis Cabri, Mühendis Dadizade, Mühendis Mehdi Yarbehrami, Mansur Geffari, Hüccet'ül-islam Emiri, Emir Hüseyin Cihani, Rehim Yaveri, Abas Purezhari, Yakubzade, Mehdi Hüdadadi, Sabti, Ruhullah Rehimpur ve Şamlu'yu gözaltına almışlardır. Adı geçen şahısların tümü, bir hafta boyunca gözaltında tutulduktan sonra serbest bırakılmışlardır.

İran Mezunlar Birliği (Advar Tehkim) kuruluşunun Azerbaycan şubesi başkanı Musa Saket, 17 Haziran'da gözaltına alınmıştır. Tebriz dadestan'ı Yahya Mirza Mahmudi, bu gösteriler sırasında ve sonrasında 50-60 kişinin gözaltına alındıklarını belirtmiş ancak resmi olmayan kaynaklar 200 kişinin söz konusu gösterilerle ilgili olarak gözaltına alındığını ve bunlardan bir çoğunun teminat karşılığında serbest bırakıldıklarını bildirmiştirler. Gözaltına alınan şahıslar "kamu düzenini ihlal etmek"le suçlanmışlardır.

İran'da Cumhurbaşkanlığı Seçiminin sonuçlarının açıklanmasının ardından Urmiye şehrinde de protestolar başlamıştır. 13 ve 15 Haziran'da yapılan bu protesto gösterileri sırasında yaklaşık 3000 katılımcı, Azerbaycanlıların milli ve dilsel haklarıyla ilgili sloganlar atarak seçim sonuçlarına tepki göstermişlerdir. Güvenlik güçlerinin müdahele ederek katılımcıları darp ettiği gösterilerde 300'den çok protestocu gözaltına alınmıştır. Görgü tanıklarının ifadelerine göre cop darbelerinin etkisiyle iki kişi hayatını yitirmiştir. Gösterilerde hayatını kaybeden ve gözaltına alınan şahısların kimlikleriyle ilgili kesin bir bilgi alınamamıştır.

Tahran'daki siyasi aktivistlere yönelik gözaltı dalgasından sonra Zenjan şehrindeki siyasi aktivistlerden Ehed Rezayi, Celal Behrami ve Sadık Resuli 20 Haziran'da İstihbarat Bakanlığı memurları tarafından gözaltına alınmış ve iki günden sonra geçici olarak serbest bırakılmışlardır.

Zenjanlı  diğer bir aktivist olan Esger Bazergani, 24 Haziran'da İstihbarat Bakanlığı memurları tarafından gözaltına alınmış ve bir hafta boyunca gözaltında tutulduktan sonra teminat karşılığında serbest bırakılmıştır. 

Gözaltındaki Aktivistler

4 Nisan Cumartesi gününden beri gözaltında tutulan Azerbaycanlı gazeteci ve yazar Neği Ahmedi Azer Mukaddem, 57 gün boyunca Tebriz'in İstihbarat Bakanlığı gözaltı merkezindeki hücrede tutulduktan sonra bu şehrin merkezi hapishanesine nakledilmiştir. Üç aydan uzun süredir gözaltında tutulan Azer Mukaddem'in durumu belirsizliğini korumaktadır.

Azerbaycanlı yazarın ailesi, hapishaneye nakledilmesinden sonra kendisiyle görüşebilmişlerdir. Ahmedi Azer, Azerbaycan Cumhruiyeti'ndeki edebi-kültürel çevrelerle ilişkileri hakkında sorgulandığını açıklamıştır. Ancak dosyasından sorumlu olan Tebriz Devrim Mahkemesi 4. Şubesinin sorgu yargıcı Hakim Haşemzade, kendisinin gözaltı nedenini ve suçlamalarını açıklamaktan kaçınmıştır.

Güvenlik memurları, Ahmedi Azer'in gözaltına alınmasından sonra evini iki kez aramış ve bazı kitapları ile yazılarına el koymuşlardır.

Neği Ahmedi Azer Mukaddem, yayını durdurulan haftalık dergi Şems-i Tebriz'in yazı kurulunun üyelerindendir. O  Farsça olarak "Türk Dili ve Azerbaycan Tarihi", "Sultan Mehmet ve Tebriz Minyatür Mektebi", "Meşrutiyet Olayları" gibi kitapların yazarı olup çeşitli Türkçe kitaplar yazmış ve çevirmiştir.

31 Mayıs'ta Meşkinşehr (Hıyav) şehrinde  güvenlik memurları tarafından gözaltına alınan Azerbaycanlı kültürel aktivistler Aydın Zakeri, Mansur Seyfi ve Ferdin Nobaht'ın durumları belirsizliğini korumaktadır.

Yetkililer tarafından 3 Haziran'da Erdebil şehrinin İstihbarat Bakanlığı gözaltı merkezine nakledilen aktivistler, dosyanın araştırma aşaması tamamlandıktan sonra 9 Haziran'da Erdebil Hapishanesinin genel bölümüne götürülmüşlerdir. Aktivistlere avukat tutma ve aileleriyle görüşme hakkı tanınmamıştır.

14 Mayıs günü  Youtube sitesinde yayınlanan bir videoda, Mir Hüseyin Musevi'yi destekleyen eski Cumhurbaşkanı Hatemi, Azerbaycanlılarla ilgili fıkra anlatırken görüntülenmiştir. Bu görüntüler yüzlerce Azerbaycanlı  aktivistin tepkisini çekmiş olup, yapılan protestolarda Hatemi'nin resmen özür dilemesi talep edilmiştir. Tebriz, Urmiye, Zenjan, Erdebil, Meşkinşehr (Hıyav), Miyandoab (Koşaçay) ve diğer şehirlerde yapılan protestolarda onlarca katılımcı gözaltına alınmış olup, bunlardan sadece 35 kişinin isimleri kesinleşmiştir.

Örneğin 22 Mayıs'ta Tebriz'de El Gölü (Şah Gölü) parkına devlet tarafından düzenlenen geniş katılımlı bir yürüyüşte, katılımcılardan bir bölümü söz konusu görüntüleri protesto ederek anadilde (Azerbaycan Türkçesinde) eğitim taleplerini dile getirmişlerdir. Protestocuların büyük bir kısmının gözaltına alındığı ve yaralandığı protestolarda tanınmış Azerbaycanlı aktivist ve üniversitede öğretim görevlisi olan Ali Rıza Ferşi de gözaltına alınmış olup, hala Tebriz'de İstihbarat Bakanlığı gözaltı merkezinde belirsiz bir durumda tutulmaktadır.

Ali İslami, Esger Çemeni, Bayram Halikzade, Behzad Sadıkiyan, Muhsin Golesan, Araş Aşeki (Tebriz Fen Bilimleri Fakültesi öğrencisi), Vahid Alizade, Ekber Mahmudi, Kadir Himmeti, Seccad Karabağlı, Ferdin ve Murtaza Muradpur, Hekkem Muradpur ve eşi, Vahid Ağacani ve eşi Seher Fethi, yürüyüşte gözaltına alınan diğer protestoculardandırlar. Vahid Ağacani, eşi Seher Fethi ve Hale Fethi 3 gün gözaltından sonra ve Hekkem Muradpur ile eşi ise bir ay sonra teminat karşılığında serbest bırakılmışlardır. Ancak gözaltına alınan diğer şahıslar büyük ihtimalle hala serbest bırakılmamışlardır (ADAPP'ın bu konuda bilgisi yoktur).

Tebriz'de 25 Mayıs günü Mir Hüseyin Musevi'nin Bağ-ı Şimal stadyumundaki seçim mitingi sırasında gözaltına alınan Azerbaycanlı aktivistler Esger Kadimi (Tebriz Üniversitesi öğrencisi), Hamid Hasanzade (Azad Tebriz Üniversitesi öğrencisi), Babek Minugi, Ferid Bağerzade, Armin Şakeran Vahi, Ali ve Mehdi İmani, Cihanbahş ve Nadir Bahtaver, Ali Sadıki ve Abdullah Sedugi, 2 Temmuz'ta teminat karşılığında serbest bırakılmışlardırç

23 Mayıs günü  Urmiye şehrinde Azerbaycanlılar tarafından yapılan protesto gösterisinde de gözaltına alınanlar olmuştur. Bunlardan Urmiye Üniversitesi öğrencisi Ferşid Adeli, Hamid Bireng ve Urmiye Fen Bilimleri Fakültesi öğrencisi Mehmedi'nin isimleri bilinmektedir. Ferşid Adeli, iki gün gözaltında tutulduktan sonra serbest bırakılmış olup diğer iki kişinin durumundan haber yoktur. 

Siyasi Tutuklulara Yönelik İşkence ve Kötü Muamele

Çeşitli kaynaklardan alınan raporlara göre, "milli güvenlik aleyhine faaliyet" ve "casusluk" suçlamalarıyla çarptırıldığı beş yıl hapis cezasını Erdebil Hapishanesi'nde çekiyor olan Azerbaycanlı siyasi tutuklu Ali Abbasi, yetkililer tarafından işkence ve kötü muamelesiye maruz kalmakta ve temel insani haklarından mahrum bırakılmaktadır. 

Daha önce Erdebil Hapishanesinin 7. Bölümünde (siyasi tutuklular koğuşunda) tutulan Ali Abbasi, diğer birkaç siyasi tutukluyla birlikte hapishanenin karantinasına nakledilmiş olup HIV virüsü ve bulaşıcı hastalıklar taşıyan mahkumlarla bir arada tutulmaktadır. Raporlara göre Abbasi'nin ailesi ve yakınlarıyla telefon görüşmeleri yapma hakkı hapishane yetkilileri tarafından kısıtlanmakta ve İran'da tutuklulara genel olarak verilen çıkış izinleri kendisine verilmemektedir. Abbasi, hapishane yetkililerinin tavrına ve bir tutuklu olarak temel insan haklarının çiğnenmesine itiraz olarak 13 Haziran günü açlık grevine başlamıştır.

Ali Abbasi 16 Ekim 2007 tarihinde gözaltına alınmış ve 38 gün boyunca Erdebil şehrinin Ettelaat (istihbarat teşkilatı) merkezinde işkence görerek sorgulandıktan sonra avukatsız ve kapalı olarak görülen mahkemede, Hakim Hasanzade'nin kararıyla 11 yıl hapis cezasına çarptırılmış, ancak bu ceza daha sonra temyiz mahkemesinin kararıyla 5 yıla indirilmişti. Erdebilli kültürel aktivistin Azerbaycan Cumhuriyetini ziyaret etmesi, suç dosyasında kanıt olarak sunulmuştu.